Yüzlerce Sivil Toplum Örgütü Daimi Olarak Kapatıldı

22 Kasım'da yayımlanan 677 sayılı Kanun Hükmünde Kararname (KHK) ile, 375 dernek ve diğer sivil toplum örgütleri (STK) daimi olarak kapatıldı ve mal varlıklarına el konuldu. 11 Kasım'da faaliyetleri askıya alınan STK'lar kapatılan örgütler listesinde yer alanlar arasında bulunuyor. OHAL durumunda dahi bu kapatmalar meşrulaştırılmaz. 

Yetkilileri 677 sayılı KHK'yı kaldırmaya ve 375 dernek ve diğer STK'ların kapatılma ve mal varlıklarına el konulma kararını derhal bozmaya, derneklere ve diğer STK'lara yönelik daha fazla askıya almaları veya kapatmaları durdurmaya ve OHAL'de uygulanan hukuka aykırı önlemlerin yasallığına itiraz etmek için etkin hukuk yollarını güvence altına almaya, ifade ve örgütlenme özgürlüğü haklarına yönelik baskıyı durdurmaya çağırıyoruz.

677 sayılı KHK'nın "Terör örgütlerine veya Milli Güvenlik Kurulunca Devletin milli güvenliğine karşı faaliyette bulunduğuna karar verilen yapı, oluşum veya gruplara aidiyeti, iltisakı veya bunlarla irtibatı olan" derneklerin kapatıldığını ve kapatılan derneklere ait olan taşınırlar ile her türlü mal varlığının hazineye bedelsiz olarak devredilmiş sayıldığını bildiren 3. maddesi ile 375 dernek ve diğer STK'lar 22 Kasım'da daimi olarak kapatıldı. Aralarında, ülke genelinde faaliyette bulunan onlarca örgüt ve yerel insan hakları örgütleri ile birlikte kadın hakları örgütlerinin, yerel kültürel örgütlerin, yoksulluk içinde yaşayan kişilere destek sağlayan derneklerin, öğrenci ve iş derneklerinin ve hatta spor kulüplerinin yer aldığı, daimi olarak kapatılan STK'ların tam listesi KHK'da yer almaktadır.

KHK'nın kapsamında kapatılan STK'lar arasında, üyeleri işkence ve diğer kötü muamele mağdurlarını temsil eden Çağdaş Hukukçular Derneği (ÇHD) ve Özgürlükçü Hukukçular Derneği (ÖHD) ile birlikte güneydoğuda sokağa çıkma yasaklarından etkilenen insanları temsil eden Mezopotamya Hukukçular Derneği, ev içi şiddete uğrayan kadınlara hizmet sağlayan Van Kadın Derneği (VAKAD) ve Türkiye'nin önde gelen çocuk hakları örgütlerinden Gündem Çocuk'un da dahil olduğu, 11 Kasım'da İçişleri Bakanlığı tarafından faaliyetleri askıya alınan STK'ların birçoğu yer almaktadır. Diyarbakır'da devlet tarafından zorla yerinden edilen kişiler dahil olmak üzere 32.000 kişiye gıda yardımı yapan ve eğitim hizmeti veren Sarmaşık Derneği de kapatılmıştır. Askıya almalar ve kapatmalar her derneğe özgü gerekçelendirme yapılmadan ve karara itiraz veya yargı yolu imkanı olmaksızın gerçekleştirilmiştir.

STK'ları geniş kapsamlı bir şekilde kapatılmaları ya da faaliyetlerinin askıya alınması OHAL'de dahi meşrulaştırılamaz ve Türkiye'nin taraf olduğu Kişisel ve Siyasi Haklar Uluslararası Sözleşmesi tarafından güvence altına alınan ifade ve örgütlenme özgürlüğü haklarını ihlal etmektedir.  

Dilekçemizi imzalayabilir ya da mektuplarınızı aşağıdaki adreslere gönderebilirsiniz:

İçişleri Bakanı

Süleyman Soylu

İçişleri Bakanlığı

Bakanlıklar

Ankara

Faks: +90 312 418 17 95

Faks: +90 312 425 85 09

Başbakan

Binali Yıldırım

Vekaletler Caddesi

Başbakanlık Merkez Bina

P.K. 06573

Kızılay / Ankara

Faks: +90 312 403 62 82

 

Kopyalarını:

TBMM İnsan Hakları İnceleme Komisyonu

Mustafa Yeneroğlu

Komisyon Başkanı

TBMM İnsan Hakları İnceleme Komisyonu

Bakanlıklar, 06543 Ankara

Faks: +90 312 420 24 92

E-posta: insanhaklarikom@tbmm.gov.tr

 

EK BİLGİ

22 Kasım'da resmi gazetede yayımlanan 677 sayılı KHK'da 62 il ve ilçede kapatılan derneklerin ve diğer STK'ların tam listesi yer almaktadır. KHK ile, OHAL döneminde çıkarılan 667 sayılı KHK ilk KHK  uyarınca kapatılan 1125 dernek ve diğer STK'lardan 175 tanesi yeniden açılmıştır.

Türkiye, Kişisel ve Siyasi Hakları Sözleşmesi'nin 19. maddesi ve Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin 10. maddesi uyarınca ifade özgürlüğü hakkını güvence altına almakla yükümlüdür ve bu hak her türlü bilgi ve düşünceyi araştırma, edinme ve açıklama özgürlüğünü de içerir. Türkiye ayrıca, aynı Sözleşmelerin 22. ve 11. maddeleri uyarınca örgütlenme özgürlüğü hakkını da güvence altına almakla yükümlüdür. Yetkililerin bu hakların kullanımına getirebilecekleri kısıtlamalar, ulusal güvenliğin ve kamu düzeninin veya sağlık ve ahlakın korunması için bariz bir biçimde gerekli ve belirtilen amaçlar açısından orantılı olmalıdır; aynı zamanda savaş propagandasını ve insanlara yönelik nefrete teşvik etmeyi yasaklamalıdır.

İfade ve örgütlenme özgürlüğü haklarına dair yükümlülükler istisnai ve geçici olarak askıya alınabiliyor ve yükümlülüklerden ayrılan tedbirler alınabiliyor olsa da, Birleşmiş Milletler İnsan Hakları Komitesi OHAL kapsamında tüm askıya almaların ve yükümlülüklerden ayrılan tedbirlerin, var olan durumun gerekliliklerinin harfiyen zorunlu kıldığı ölçüyle sınırlı olması gerektiğini belirtmiştir. Uluslararası hukuk uyarınca, hem askıya alma ve yükümlülüklerden ayrılan tedbirler koyma hem de hakları kısıtlama yetkileri için geçerli olan, durumun gerekliliklerinin harfiyen zorunlu kıldığı ölçüde sınırlı tutulması yükümlülüğü orantılılık ilkesini yansıtmaktadır. İçinde bulunulan istisnai durumun gerekliliklerinin yükümlülükleri askıya alan özel önlemleri zorunlu kıldığı da kanıtlanabilmelidir.

 

UA: 258/16 Endeks: EUR 44/5141/2016 Tarih: 23 Kasım 2016

SONA ERDİ
1420 İMZA
Eylemi Paylaş:
11 2