Vicdani Retçi Haluk Selam Tufanlı Tutuklandı

Vicdani retçi Haluk Selam Tufanlı, Lefkoşa’daki askeri mahkeme tarafından 2011 yılında bir günlük askeri eğitime katılmayı reddetmesi nedeniyle “seferberlik çağrısına uymamak”la suçlu bulunmasının ardından 4 Aralık’ta 10 gün hapis cezasına mahkum edildi.

Haluk Selam Tufanlı 2 Kasım 2011’de yıllık seferberlik çağrısına uymayı reddetmesinden sonra 8 Aralık 2011’de vicdani reddini açıkladı. 2009-2010 yıllarında “zorla” askerlik hizmetini gerçekleştirmişti. Vicdani reddini açıklamasından bu yana seferberlik çağrısına uymayı her yıl reddetti. 2012,2013 ve 2014 yıllarında seferberliğe katılmayı reddetmesi nedeniyle askeri mahkeme süreci henüz başlamadı.

Tufanlı, vicdani reddini açıklarken “2009-2010 yılları arasında zorla askerlik yaptırıldım. 15 ay boyunca hayatıma, benden sözünün daha geçerli olduğu iddia edilen kişiler hükmetti. 27 yaşımda başladığım zorunlu askerlik boyunca o günden önce birlikte yeyip, içtiğim dostlarımın düşman olduğu beynime kazınmaya çalışıldı. Bunun da üzerine, terhis belgemi aldıktan bir yıl sonra 2 Kasım 2011 tarihinde seferberlik adı altında savaş hazırlıklarına katılmam emredildi. Onlar aksini belirtene dek, asker olduğum söylendi. Anti-militarist, savaş karşıtı bir birey olarak, vicdanım seferberliğe katılmayı, savaş için hazırlanmayı reddediyor” diye konuştu.

Uluslararası Af Örgütü Haluk Selam Tufanlı’yı sadece zorunlu askeri hizmete karşı vicdani ret hakkını uyguladığı için tutuklanan bir düşünce mahkumu olarak kabul etmektedir.

Lütfen derhal kendi dilinizde veya Türkçe yazın:

Yetkilileri, Haluk Selam Tufanlı’yı vicdani ret hakkını uyguladığı için tutuklanan bir düşünce mahkumu olduğu için derhal ve koşulsuz olarak serbest bırakmaya çağırın;

Yetkililerden, Haluk Selam Tufanlı’nın ileride seferberlik çağrılarına katılmayı reddetmesi durumunda kendisini yargılamasını talep edin;

Yetkilileri, zorunlu askeri hizmete karşı vicdani ret hakkını tanıyan mevzuat hazırlamaya ve yürürlüğe geçirmeye çağırın.

 

EK BİLGİ

Kuzey Kıbrıs iç hukuku vicdani ret hakkını tanımamakta veya askeri hizmet yerine sivil bir alternatif sağlamamaktadır. Kamuya açık bir şekilde askeri hizmette bulunmayı reddettiğini belirten vicdani retçiler cezai kovuşturmaya uğramakta ve bir yıla kadar hapis cezasına mahkum edilmektedir (Askerlik hizmet kanunu, Madde 40). Bir emre karşı gelmek, suçun ciddiyetine göre, 2 ile 10 yıl arası hapis cezası ile cezalandırılabilmektedir (Askerlik hizmet kanunu, Madde 56). Askeri hizmetin tamamlanmasının ardından 40 yaşın altındaki bütün erkekler her yıl bir günlük askeri eğitime çağrılmaktadırlar. Bu eğitime katılmayı reddetmek hapis cezası ile cezalandırılabilmektedir.

Uluslararası Af Örgütü, vicdani retçiyi, vicdanı ya da inancı nedeniyle askerlik hizmetini yerine getirmeyi ya da savaşta ve silahlı çatışmalarda herhangi bir şekilde doğrudan veya dolaylı olarak yer almayı reddeden kişi olarak tanımlamaktadır. Bu tanım, savaşlara genel olarak katılmayı reddetmese bile amacına, sürdürülüş biçimine katılmadıkları için herhangi bir savaşa katılmayı reddeden kişileri de içermektedir. Uluslararası Af Örgütü, askerlik hizmetine karşı vicdani ret ya da alternatif sivil hizmet hakları tanınmadığı için tutuklanan ya da gözaltına alınan kişileri düşünce mahkumu olarak kabul ediyor. Eğer vicdani nedenlerle askerlikten muaf olmak için makul yollar izlemişlerse, askeri birimlerini izin almadan terk eden ve bu yüzden hapse mahkum edilen kişileri de düşünce mahkumu olarak kabul ediyor.

Vicdani nedenlerle askeri hizmeti reddetmek, İnsan Hakları Evrensel Bildirgesi, Medeni ve Siyasi Haklar Uluslar arası Sözleşmesi ve Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi gibi çeşitli insan hakları belgelerinde kabul edilen düşünce,vicdan ve din özgürlüğünün özünde yer alır. Türkiye bu sözleşmelere taraftır ve dolayısıyla Kuzey Kıbrıs topraklarına da uygulanabilir.BM İnsan Hakları Komisyonu, 1995 yılında aldığı 1998/77 sayılı kararında, askerlik hizmetine karşı vicdani ret hakkının Uluslararası Siyasi ve Medeni Haklar Sözleşmesi’nin (ICCPR) 18. Maddesi (din, vicdan ve inanç özgürlüğü) tarafından güvence altına alındığını belirtti. “İnsan Hakları Evrensel Beyannamesi’nin 18. Maddesi'nde ve ICCPR’ın 18. Maddesi'nde de belirtildiği gibi düşünce, vicdan ve din özgürlüğünün meşru bir kullanımı olarak herkesin askerlik hizmetine karşı vicdani ret hakkı vardır.” Kararda, Komite aynı zamanda devletlere “vicdani retçilere, vicdani retlerinin nedenleriyle uyumlu, savaşçılığı gerektirmeyen, sivil nitelikli, kamuya yararlı ve cezalandırıcı bir yapıda olmayan alternatif hizmetler sunmaları” çağrısını tekrarladı ve devletlerin “vicdani retçileri askerlik hizmetlerini yapmadıkları için hapse mahkum etmek ve sürekli cezalandırmaktan geri durmaları” gerektiğini vurguladı. Komite ayrıca “hiç kimsenin bir ülkenin yasaları ve ceza kanunları uyarınca daha evvel cezai yaptırımını tamamladığı ya da beraat ettiği cürümden sorumlu tutulmaması ya da cezalandırılmaması” çağrısını tekrarladı.

 

UA: 304/14 Endeks: EUR 44/024/2014 Çıkış Tarihi: 12 Aralık 2014

Eylemi Paylaş:
11 2